Hormonen meten in speeksel, bloed of urine: wat is het verschil?

Als je hormonen wilt laten testen, kom je verschillende materialen tegen: speeksel, bloed en urine. Die onderzoeken geven niet automatisch dezelfde informatie. Het begint daarom bij twee vragen: welke stof wil je meten en welke onderzoeksvraag moet de uitslag helpen beantwoorden?

Drie materialen, verschillende onderzoeken

Wat meet een hormoontest in speeksel?

De vrouwen- en mannenpakketten meten bepaalde steroïdhormonen in speeksel. Je verzamelt de monsters thuis. Dat is praktisch, maar betekent niet dat iedere hormoonvraag met een speekseltest kan worden beantwoord. De gemeten concentratie en referentiewaarden horen bij deze meetmethode en zijn niet rechtstreeks uitwisselbaar met een bloeduitslag.

Ook binnen speekselonderzoek bestaan belangrijke verschillen. Vrouw meet oestradiol, oestriol en progesteron. Vrouw Plus voegt testosteron, DHEA en cortisol toe. Voor cortisol kun je bovendien kiezen tussen één ochtendwaarde, een profiel over de dag en CAR-metingen na het ontwaken. Kijk dus verder dan alleen het woord ‘speekseltest’.

Wanneer gaat het om bloedonderzoek?

De Medivere schildklierpakketten gebruiken serum uit veneus bloed. Schildklierfunctie bevat TSH, vrij T3 en vrij T4. Schildklierfunctie Plus voegt aanvullende bepalingen toe. Hiervoor regel je een professionele bloedafname: deze pakketten zijn geen thuistest met een vingerprik.

De brede zoekterm ‘hormoontest vrouw’ kan ook slaan op bloedonderzoek naar andere hormonen. FSH en LH zitten bijvoorbeeld niet in de Medivere Vrouw- en Vrouw Plus-speekselpakketten. Als die bepalingen nodig zijn, bespreek je met je arts welk onderzoek passend is.

Wat vertelt een urineonderzoek?

Neurohormonale Screening combineert een speekselprofiel met adrenaline, noradrenaline, dopamine en serotonine in tweede ochtendurine. Het Organix-Neuro-profiel onderzoekt een andere meetlijst, met tryptofaan en verschillende metabolieten, in eerste ochtendurine.

Een urinewaarde van een neurotransmitter is geen directe meting van de hoeveelheid of werking van die stof in je hersenen. Een metaboliet is bovendien een andere bepaling dan de oorspronkelijke stof. Zo zijn serotonine en het afbraakproduct 5-HIAA verschillende analyses.

Hoe vergelijk je de pakketten?

Begin met de meetlijst, kijk daarna naar het materiaal en de afnamemomenten. Vraag je ook af hoe je de uitslag gaat bespreken. Een groter pakket levert meer of andere waarden op, maar is niet automatisch nodig voor iedere klacht.

De keuzehulp hormoontest vrouw zet de vrouwenpakketten naast elkaar. Voor een gecombineerde vraag kun je de Neurohormonale Screening Plus bekijken. Alle producten vind je via het overzicht van hormoontesten.

Veelgestelde vraag: kan ik uitslagen van verschillende methoden vergelijken?

Niet door alleen de getallen naast elkaar te zetten. Eenheid, materiaal, meetmethode, referentiebereik en afnamemoment tellen mee. Laat een zorgprofessional beoordelen of twee uitslagen inhoudelijk vergelijkbaar zijn.

Bronnen en productdocumentatie

• Voorbeeldrapport Vrouw Plus
• Voorbeeldrapport Neurohormonale Screening Plus
• Voorbeeldrapport Schildklierfunctie

Redactie Medivere. Gecontroleerd en bijgewerkt op 15 oktober 2026.